• +905335410514
  • zekeriya_demirtas@hotmail.com

Category ArchiveYıllık Ücretli İzin

Yıllık Ücretli İzin Hakkı ve Uygulaması – Talha APAK, YMM

Yıllık Ücretli İzin Hakkı ve Uygulaması

Milyonlarca çalışanı ve işvereni çok yakından ilgilendiren yıllık ücretli izin hakkı ve uygulaması konusunda yanlış bilinen hususlar ve uygulamalar var. Bu yüzden yaşanan ihtilaflar nedeniyle her yıl açılan binlerce iş davası hukuk sisteminde ciddi iş yükü yaratıyor…

İŞÇİNİN işyerinde çalışması sonucu emeği karşılığında hak ettiği ücreti dışında 4857 Sayılı İş Kanunu ile hak kazandığı haklarından biri de “Yıllık İzin Hakkı”dır. Böylece, bir yılını tamamlayan işçinin her yıl belirli bir süre ücreti ödenerek dinlendirilmesi suretiyle sağlığının korunması ve işgücünün yenilenmesi sağlanmaktadır.

İşçinin ücret karşılığında yıllık izin hakkından vazgeçmesi hukuken mümkün bulunmamaktadır, nitekim bu yönde bir düzenlemeye yer verilse dahi bu tür sözleşme hükümleri geçersizdir. Yıllık ücretli iznin niteliği, bunun işçi açısından mutlaka kullanılmasını, işveren bakımından da mutlaka kullandırılmasını gerektirir. 4857 sayılı İş Kanunumuza göre yıllık ücretli izin uygulaması özetle aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

TEMEL KOŞULLAR:

Yıllık ücretli izin işveren tarafından bölünemez. Bu iznin, Kanunda belirtilen süreler içinde işveren tarafından sürekli bir şekilde verilmesi zorunludur. Ancak, Kanunda öngörülen izin süreleri, tarafların anlaşması ile bir bölümü on günden aşağı olmamak üzere bölümler halinde kullanılabilir. İşveren tarafından yıl içinde verilmiş bulunan diğer ücretli ve ücretsiz izinler veya dinlenme ve hastalık izinleri yıllık izne mahsup edilemez. Yıllık ücretli izin günlerinin hesabında izin süresine rastlayan ulusal bayram, hafta tatili ve genel tatil günleri izin süresinden sayılmaz.

Yıllık ücretli izinleri işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek olanlara istemde bulunmaları ve bu hususu belgelemeleri koşulu ile gidiş ve dönüşlerinde yolda geçecek süreleri karşılamak üzere işveren toplam dört güne kadar ücretsiz yol izni vermek zorundadır. İşveren tarafından iş sözleşmesinin feshedilmesi halinde İş Kanunu’nda belirtilen bildirim süresi ile işçiye verilmesi zorunlu yeni iş arama izinleri, yıllık ücretli izin süreleri ile iç içe giremez.

İZİN İSTEĞİ VE ZAMANI:

İşçi yıllık izin isteminde, adını soyadını, varsa sicil numarasını, iznini hangi tarihler arasında kullanmak istediğini ve ücretsiz yol izni isteyip istemediğini yazar. İşçi, hak ettiği yıllık ücretli iznini, kullanmak istediği zamandan en az bir ay önce işverene yazılı olarak bildirir. İşveren veya işveren vekilleri, bu istekleri mevzuattaki kurallar kapsamında çalışana bildirir.

İşveren, işçinin istediği izin kullanma tarihi ile bağlı değildir. Ancak, izin sıra ve nöbetleşmesini göstermek üzere söz konusu kurulca düzenlenecek çizelgeler işçinin talebi ve iş durumu dikkate alınarak hazırlanır. Aynı tarihe rastlayan izin isteklerinde; işyerindeki kıdem ve bir önceki yıl iznini kullandığı tarih dikkate alınarak öncelikler belirlenir. Yol izni alanlar bu süreyi kullanmadan işe dönerlerse, işveren bunları anılan sürenin bitiminden önce işe başlatmayabilir.

İZİN SÜRESİNİN TESPİTİ:

İşçinin izin süresi, iznini hak ettiği tarihteki hizmet süresine ve 4857 sayılı Kanununa göre belirlenir. İşyerinde işe başladığı günden itibaren deneme süresi de içinde olmak üzere en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir. Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. İşçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi, hizmet süresi aşağıdaki gibidir;

a) Bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara on dört günden,

b) Beş yıldan fazla, on beş yıldan az olanlara yirmi günden,

c) On beş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara yirmi altı günden,

az olamaz.

Yer altı işlerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izin süreleri dörder gün arttırılarak uygulanır. Ancak, on sekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi günden az olamaz.

İŞVERENİN YÜKÜMLÜLÜĞÜ:

İşveren; çalıştırdığı işçilerin izin durumlarını gösteren yıllık izin kayıt belgesini/defterini tutmak zorundadır. İşveren, yıllık ücretli iznini kullanan her işçiye izin dönemine ilişkin ücreti ile ödenmesi bu döneme rastlayan diğer ücret ve ücret niteliğindeki haklarını izine başlamadan önce peşin olarak vermek veya avans olarak ödemek zorundadır. Yıllık ücretli izin süresine rastlayan hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ayrıca ödenir.

Görüldüğü gibi; yıllık ücretli izin uygulamasında işveren ve işçinin ayrı ayrı hakları ve sorumlulukları bulunuyor. Ölüm veya işten ayrılma hallerinde, izin parası çalışanın kendisine veya hak sahiplerine ödenebilir. Bunun dışında, yıllık ücretli izin hakkı para olarak ödenmez ve Kanunda belirtilen usuller çerçevesinde kullandırılmalıdır. Yıl içerisinde yıllık izin süresini tamamının kullanmaması halinde kullanılmayan yıllık izin süresi herhangi bir kanuni düzenlememe olmamasına rağmen bir sonraki yıla devretmesinde ve devredilen sürelerin kullanılmasında engel teşkil edecek kanuni bir engel de bulunmamaktadır.

İktibas: paradergi

YARGI KARARLARI
İş Sözleşmesinin Feshinde Kullandırılmayan Yıllık İzinlerin Ücrete Dönüşeceği – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Kararı E: 2017/7992
İşverenin İşçiye Fazla İzin Kullandığını İleri Sürerek Fazladan Kullanılan İznin Parasal Karşılığını İsteyemeyeceği – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Kararı E: 2016/26145
İş İlişkisi Devam Ederken Ödenen Yıllık İzin Ücreti Avans Niteliğindedir – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Kararı E: 2016/31683
Yıllık İznin Ücrete Dönüşmesinde Hesaplanan Yıllık İzin Ücretinden Hakkaniyet İndirimi Yapılamayacağı – Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Kararı E: 2016/20512
personel programı

Devamı: Yıllık Ücretli İzin Hakkı ve Uygulaması – Talha APAK, YMM Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

Çalışanların Ücretsiz-Ücretli İzin Hakları Nelerdir?

Çalışanların Ücretsiz-Ücretli İzin Hakları Nelerdir?

A. ÜCRETSİZ İZİNLER

4857 Sayılı İş Kanunumuzda bu yönde bir düzenleme yapılmamış olmakla birlikte ücretsiz izinle ilgili olarak işçinin rızası ile yazılı olarak işverenden ücretsiz izin talebinde bulunması yeterlidir. Ancak ücretsiz izin işverenin de işçinin bu talebini kabul etmesi halinde uygulanabilmektedir. İşverenlerin, işçinin isteği dışında ve tek taraflı olarak işçinin de kendi kararıyla ücretsiz izin kullanması mümkün değildir.

1. Doğum İzni

Doğum yapan işçiler doğumdan sonra rapor süresinin bitiminde talep etmesi halinde 6 aya kadar ücretsiz izne çıkabilmektedir.

2. Yol İzni

Yıllık ücretli izinleri işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek olanlara istemde bulunmaları ve bu hususu belgelemeleri koşulu ile gidiş ve dönüşlerinde yolda geçecek süreleri karşılamak üzere işveren toplam dört güne kadar ücretsiz izin vermek zorundadır. İşveren, işyerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izinlerini gösterir izin kayıt belgesi tutmak zorundadır.

B. ÜCRETLİ İZİNLER

4857 sayılı İş Kanunumuzda sayılmış işçinin ücretli izin hakları bulunmaktadır.

1. İşçinin Yıllık Ücretli İzin Hakkı

İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir.

Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. Niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara bu Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz.

İşçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi, hizmet süresi;

a) Bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara ondört günden,

b) Beş yıldan fazla onbeş yıldan az olanlara yirmi günden,

c) Onbeş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara yirmialtı günden, Az olamaz.

Yer altı işlerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izin süreleri dörder gün arttırılarak uygulanır. Ancak onsekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi günden az olamaz. Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri ve toplu iş sözleşmeleri ile artırılabilir.

Haber Arası Reklam

2. İşçinin Doğum İzni

Kadın işçilerin doğumdan önce sekiz ve doğumdan sonra sekiz hafta olmak üzere toplam onaltı haftalık süre için çalıştırılmamaları esastır. Çoğul gebelik halinde doğumdan önce çalıştırılmayacak sekiz haftalık süreye iki hafta süre eklenir. Ancak, sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadın işçi isterse doğumdan önceki üç haftaya kadar işyerinde çalışabilir. Bu durumda, kadın işçinin çalıştığı süreler doğum sonrası sürelere eklenir.

Kadın işçinin erken doğum yapması halinde ise doğumdan önce kullanamadığı çalıştırılmayacak süreler, doğum sonrası sürelere eklenmek suretiyle kullandırılır. Doğumda veya doğum sonrasında annenin ölümü hâlinde, doğum sonrası kullanılamayan süreler babaya kullandırılır. Üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya evlat edinene çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren sekiz hafta analık hâli izni kullandırılır.

3. İşçinin Yarım Günlük Doğum İzni

4857/74 Analık izninin bitiminden sonra kadın işçi ile 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçilere istekleri halinde 1. doğumda 60 gün, 2. Doğumda 120 gün, sonraki doğumlarda ise180 gün süreyle haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin verilir. Çoğul doğumda bu süreler 30 gün uzar, engelli doğum olması halinde ise bu süreler 360 gün olarak uygulanır. Bu fıkradaki hükümlerden yararlanılan süre içinde süt izni uygulanmaz. Çalışılmayan Yarım günün ücreti İş-Kur tarafından ödenir.

4. Ölüm İzni

İşçilerin ana veya babalarının, eşlerinin, kardeş veya çocuklarının ölümünde 3 güne kadar verilecek izinlerdir.

5. İşçinin Evlenme İzni

4857/EK-2 İşçiye; evlenmesi veya evlat edinmesi hâlinde 3 gün (takvim) ücretli izin verilir.

6. İşçinin Babalık İzni

4857/EK-2 İşçiye; eşinin doğum yapması hâlinde 5 gün (takvim) ücretli izin verilir.

7. İşçinin Engelli Çocuk Tedavisi İzni

4857/EK-2 İşçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, Bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde 10 güne kadar ücretli izin verilir.

8. İşçinin Periyodik Kontrol İzni

Hamilelik süresince kadın işçiye periyodik kontroller için 1 gün ücretli izin verilir.

9. İşçinin Süt İzni

4857/74 Kadın işçilere bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için Günde toplam 1.5 saat süt izni verilir.

10. İşçinin Yeni iş arama izni

4857/27 Bildirim süreleri içinde işveren, işçiye yeni bir iş bulması için İş arama izninin süresi günde 2 saatten az olamaz ve işçi isterse iş arama izin saatlerini birleştirerek toplu kullanabilir.

11. İşçinin Evlat Edinme İzni

4857/74 3 yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya evlat edinene Çocuğun fiilen teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta analık hali izni kullandırılacaktır.

12. Hafta Tatili İzni

4857 sayılı iş kanununun 46. maddesi hafta tatili hakkını düzenlemektedir. Buna göre; haftanın iş günlerinde eksiksiz olarak çalışmış olan işçiye 7 günlük zaman diliminde 24 saat kesintisiz dinlenme (hafta tatili) verilmesi esastır. Hafta tatili gününün ücreti herhangi bir çalışma karşılığı olmaksızın işveren tarafından işçiye ödenmektedir.

Kaynak: İSMMMO

Devamı: Çalışanların Ücretsiz-Ücretli İzin Hakları Nelerdir? Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin Talep Formu ve Yazısı Örneği

Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin Talep Formu ve Yazısı

Sitemiz kullanıcıları için Sayın İş Müfettişi Cem BALOĞLU tarafından hazırlanan;

– Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin,

– Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin Talep Formu,

İstifadenize sunulmuştur. Yararlı olmasını ümit ediyoruz. Söz konusu formların “İşçi Özlük Dosyası“nda yer alması önemlidir.

Her iki formda örnek olarak hazırlanmıştır. Herhangi bir sorumluluk kabul edilmez.

Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin (word)

Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin Talep Formu (word)

Haber Arası Reklam

Devamı: Pandemi (Covid-19) Ücretsiz İzin Talep Formu ve Yazısı Örneği Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

Yıllık İzinin Ücrete Dönüşmesi – Yargıtay 22. Hukuk Dairesi Kararı E: 2018/14166

Yıllık İzinin Ücrete Dönüşmesi

T.C

YARGITAY

22. Hukuk Dairesi

Esas No: 2018/14166

Karar No: 2018/27800

Tarihi: 19.12.2018

• YILLIK İZİNİN ÜCRETE DÖNÜŞMESİ İÇİN İŞ SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİNİN ZORUNLU OLDUĞU

• YILLIK İZİNİN İSPATININ YAZILI BELGE İLE OLANAKLI OLDUĞU

• YILLIK İZNİN KULLANILDIĞINI İŞVERENİN İSPAT ETMESİNİN GEREKMESİ

• ON YIL SÜRESİNCE HİÇ İZİN KULLANILMAMASININ HAYATIN OLAĞAN AKIŞINA AYKIRI OLDUĞU HAKİMİN DAVAYI AYDINLATMA GÖREVİ KAPSAMINDA İŞÇİNİN BEYANINI ALMASININ GEREKMESİ

ÖZETİ: 4857 sayılı İş Kanununun 59. maddesinde, iş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada ilişkinin sona erme şeklinin ve haklı olup olmadığının önemi bulunmamaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır. Bu konuda ispat yükü üzerinde olan işveren, işçiye yemin teklif edebilir.

Sözleşmenin feshi halinde kullanılmayan yıllık izin sürelerine ait ücret işçinin kendisine veya hak sahiplerine ödenir. Böylece, iş sözleşmesinin feshinde kullanılmayan yıllık ücretli izin hakkı izin alacağına dönüşür. Bu nedenle zamanaşımı da, iş sözleşmesinin feshinden itibaren işlemeye başlar.

Somut uyuşmazlıkta, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı işverende 10 yılı aşkın çalışması olduğu tespit edilen davacının tüm çalışma süresi boyunca hak ettiği yıllık ücretli izin süresinin 170 gün olduğu belirlenmiş ve davacının hiç izin kullanmadığı kabul edilerek karar verilmiştir. Davacının uzun yıllar (10 yıl boyunca) yıllık ücretli izin kullanmadan çalışması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan, hakimin davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde; mahkemece, davacı asil çağrılarak çalışma süresi boyunca yıllık izin kullanıp kullanmadığı konusundaki beyanının alınmasından sonra sonucuna ve tüm dosya kapsamına göre değerlendirme yapılarak bir karar verilmelidir.

ad

DAVA: Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi S. S. Ünal tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, kıdem ve ihbar tazminatı ile bir kısım işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalıların Cevabının Özeti:

Davalılar, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar, davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2- Davacı işçinin fazla çalışma, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının olup olmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla çalışma yaptığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen fazla çalışma alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla çalışmanın ispatı konusunda iş yeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, iş yeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Ancak, fazla çalışmanın bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de fazla çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır.

İmzalı ücret bordrolarında fazla çalışma ücreti ödendiği anlaşılıyorsa, işçi tarafından gerçekte daha fazla çalışma yaptığının ileri sürülmesi mümkün değildir. Ancak, işçinin fazla çalışma alacağının daha fazla olduğu yönündeki ihtirazi kaydının bulunması halinde, bordroda görünenden daha fazla çalışmanın ispatı her türlü delille söz konusu olabilir. Buna karşın, bordroların imzalı ve ihtirazi kayıtsız olması durumunda dahi, işçinin geçerli bir yazılı belge ile bordroda yazılı olandan daha fazla çalışmayı yazılı delille ispatlaması gerekir. Bordrolarda tahakkuk bulunmasına rağmen bordroların imzasız olması halinde ise, varsa ilgili dönem banka ve tüm ödeme kayıtları celp edilmeli ve ödendiği tespit edilen miktarlar yapılan hesaplamadan mahsup edilmelidir.

Fazla çalışmanın yazılı delil ya da tanıkla ispatı imkan dahilindedir. İşyerinde çalışma düzenini bilmeyen ve bilmesi mümkün olmayan tanıkların anlatımlarına değer verilemez.

Fazla çalışmanın belirlenmesinde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 68. maddesi uyarınca ara dinlenme sürelerinin dikkate alınması gerekir.

Aynı ilkeler hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil çalışmaları için de geçerlidir.

Somut uyuşmazlıkta; hükme esas bilirkişi raporunda, davacının fazla mesai, hafta tatili ve (29.11.2011 tarihinden önceki döneme ilişkin) ulusal bayram ve genel tatil alacağı taleplerinin hesaplanmasında tanıkların beyanlarının dikkate alındığı, hesaplamaların 2002-2013 yılları arasını kapsadığı(ulusal bayram ve genel tatil alacağı hesaplamasında ise tanık beyanına göre yapılan hesaplamanın 2002-2011 yıllarını kapsamakta olduğu) belirtilmiştir. Ancak, davacıyla aynı işverende birlikte çalışan tanıkların beyanlarının davacıyla birlikte çalıştıkları dönemlerle sınırlı olmak üzere değerlendirilmek suretiyle davacının fazla mesai, hafta tatili ve ulusal bayram ve genel tatil ücreti alacaklarının hesaplanması gerekirken davacının davasına konu tüm dönemi kapsar şekilde değerlendirilmesi hatalı olup bozma sebebidir.

3-Davacının yıllık izin ücreti alacağı olup olmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

4857 sayılı İş Kanununun 59. maddesinde, iş sözleşmesinin, herhangi bir nedenle sona ermesi halinde, işçiye kullandırılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretlerin son ücret üzerinden ödeneceği hükme bağlanmıştır. Yıllık izin hakkının ücrete dönüşmesi için iş sözleşmesinin feshi şarttır. Bu noktada ilişkinin sona erme şeklinin ve haklı olup olmadığının önemi bulunmamaktadır.

Yıllık izinlerin kullandırıldığı noktasında ispat yükü işverene aittir. İşveren yıllık izinlerin kullandırıldığını imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile kanıtlamalıdır. Bu konuda ispat yükü üzerinde olan işveren, işçiye yemin teklif edebilir.

Sözleşmenin feshi halinde kullanılmayan yıllık izin sürelerine ait ücret işçinin kendisine veya hak sahiplerine ödenir. Böylece, iş sözleşmesinin feshinde kullanılmayan yıllık ücretli izin hakkı izin alacağına dönüşür. Bu nedenle zamanaşımı da, iş sözleşmesinin feshinden itibaren işlemeye başlar.

Yıllık izin hakkı anayasal temeli olan bir dinlenme hakkı olup, işçinin iş sözleşmesinin devamı sırasında ücrete dönüşmez ve bu haktan vazgeçilemez. İşçinin iş sözleşmesinin devamı süresinde kullanmadığı yıllık izinlere ait ücreti istemesi mümkün değildir. Bu nedenle, işçinin iş sözleşmesinin devamı sırasında izin hakkının bulunduğunun tespitini istemesinde hukuki menfaati vardır.

Somut uyuşmazlıkta, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davalı işverende 10 yılı aşkın çalışması olduğu tespit edilen davacının tüm çalışma süresi boyunca hak ettiği yıllık ücretli izin süresinin 170 gün olduğu belirlenmiş ve davacının hiç izin kullanmadığı kabul edilerek karar verilmiştir. Davacının uzun yıllar (10 yıl boyunca) yıllık ücretli izin kullanmadan çalışması hayatın olağan akışına aykırı olduğundan, hakimin davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde; mahkemece, davacı asil çağrılarak çalışma süresi boyunca yıllık izin kullanıp kullanmadığı konusundaki beyanının alınmasından sonra sonucuna ve tüm dosya kapsamına göre değerlendirme yapılarak bir karar verilmelidir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 19.12.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.

Devamı: Yıllık İzinin Ücrete Dönüşmesi – Yargıtay 22. Hukuk Dairesi Kararı E: 2018/14166 Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

Ücretli İzin Sıkça Sorulan Sorular

Ücretli İzin Sıkça Sorulan Sorular

Yıllık ücretli izne ne zaman hak kazanılabilir?

İşe başlanılan tarihten itibaren, deneme süresi de dâhil en az 1 yıl çalışılması halinde yıllık ücretli izne hak kazanılır. Ancak ardı ardına ya da farklı tarihlerde aynı işverene ait değişik işyerlerinde çalışılmış ise, yıllık izne hak kazanılması için gerekli olan 1 yıllık süreyi hesaplarken bu işyerlerinde geçen hizmet sürelerinin toplanması gereklidir.

Örneğin önce A işverenine ait X işyerinde 4 ay, sonra da yine A işverenine ait Y işyerinde 8 ay çalışılmış ise, her iki hizmet süresi toplanacağından, Y işyerindeki 8 aylık çalışma yıllık izne hak kazanmak için yeterli olacaktır.

Yıllık izin süresi nasıl hesaplanır?

Yıllık izin süresi, işyerindeki kıdeme göre hesaplanır.

Eğer işçinin işyerinde 1 yıldan 5 yıla kadar (5 yıl dahil) hizmeti varsa yıllık izin süresi 14 günden;

5 yıldan fazla 15 yıldan az hizmeti varsa 20 günden;

15 yıl ve daha fazla hizmeti varsa 26 günden az olamaz.

Bir yıldan 5 yıla kadar (5 yıl dahil) hizmeti olanlar, ancak 5 yıllık hizmet sürelerini doldurduktan sonra hak kazandıkları yıllık izinlerini 20 gün üzerinden kullanabilirler.

Örneğin 01.02.2004 tarihinde işe girmiş olan bir işçi, 01.02.2005’de 1. hizmet yılını, 01.02.2006’da 2.’sini, 01.02.2007’de 3.’sünü, 01.02.2008’de 4.’sünü ve 01.02.2009’da 5. hizmet yılını doldurmuş olacaktır. Söz konusu işçi 5 yıllık hizmet süresini doldurduktan sonra 01.02.2010 tarihinde hak kazanacağı yıllık iznini 20 gün üzerinden kullanabilecektir. Kanunda öngörülen yıllık izin süreleri asgari süreler olup, işverenle imzalanacak iş sözleşmesi ya da işyerinde uygulanmakta olan toplu iş sözleşmesi ile yıllık izin sürelerinin daha uzun belirlenmesi mümkündür.

Kamu Taşeron İşçilerde Yıllık İzin Günleri

Yıllık ücretli izinler konusunda Kanun hükümleri uygulanır. Ancak, yıllık ücretli izin günleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Hizmet süresi;

1 yıldan 5 yıla kadar olanlara 16 gün,

5 yıldan fazla 15 yıldan az olanlara 22 gün,

15 yıl ve daha fazla olanlara 28 gün.

yıllık izin verilir.


Yıllık İzin Yönetmeliği


Yıllık izin süreleri ile ilgili belirli yaş gruplarına yönelik özel bir düzenleme var mıdır?

Yıllık izin süreleri ile ilgili belirli yaş gruplarına yönelik özel bir düzenleme bulunmaktadır.

18 ve daha küçük yaştaki işçilerle 50 ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık izin süresi en az 20 gün olmalıdır.

Örneğin 16 yaşında bir işçi, hizmet süresi beş yıldan az dahi olsa, 18 yaşına gelinceye kadar, her yıl için yıllık izinlerini 14 gün olarak değil 20 gün üzerinden kullanacaktır.

Mevsimlik bir işte çalışan işçinin yıllık izin hakkı var mıdır?

Eğer bir yıldan az süren mevsimlik bir işte yahut kampanya işinde çalışılıyor ise, işçinin yıllık ücretli izin hakkı bulunmamaktadır.

Hafta tatili günleri yıllık izin süresine dahil midir?

4857 sayılı İş Kanununda belirtilen 14, 20 ve 26 günlük yıllık izin sürelerine hafta tatilleri dahil edilmemiştir. Yıllık izinler kullanılırken, izin süresine rastlayan hafta tatili ile ulusal bayram ve genel tatil günlerinin bu sürelere ilave edilmesi gereklidir.

Örneğin 14 günlük yıllık izne ayrılan bir işçi, bu süreye 2 gün de hafta tatili rastlayacağından, fiilen 16 gün izin kullanacaktır.

Yıllık izin bölünerek kullanılabilir mi?

Yıllık izin bölünerek kullanılabilir; işverenle bu hususta anlaşılması halinde yıllık izin üçe bölünerek kullanılabilir.

Yıllık İzinlerin Bölünmesi (Makale)

Yıllık iznin uzakta geçirilmesi durumunda yol izni kullanılabilir mi?

Yıllık ücretli izinlerini işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde geçirecek olanlara istemde bulunmaları ve bu hususu belgelemeleri koşulu ile gidiş ve dönüşlerinde yolda geçecek süreleri karşılamak üzere işveren toplam 4 güne kadar ücretsiz yol izni vermek zorundadır.

İşveren kullanılan yıllık izinlere ilişkin kayıt tutmak zorunda mıdır?

İşverenin işyerinde çalışan tüm işçilerin yıllık izinlerini gösterir bir kayıt tutma zorunluluğu vardır. Bu kayıtlar yıllık izin defteri şeklinde tutulabileceği gibi kartoteks biçiminde de tutulabilir.

Hak kazanılması durumunda yıllık izin hakkı ne zaman kullanılabilir?

Her hizmet yılına ait yıllık iznin gelecek hizmet yılı içinde kullanılması mümkündür.

Örneğin 2009 yılı yıllık iznine 01.02.2010 tarihinde hak kazanılmış ise, iznin 01.02.2010 – 01.02.2011 tarihleri arasında kullanılması mümkündür. Ancak bu tarihler arasında tam olarak hangi zaman dilimi içinde kullanabileceği hususunda, işverenin takdir hakkı bulunmaktadır.

Hastalık sebebiyle uzun süre rapor kullanmak zorunda kalındığında, bu durumdan yıllık izin hakkı nasıl etkilenir?

Uğranılan kaza veya hastalık sebebiyle uzun süre işe gidilememesi halinde (sağlık raporu ile belgelendirilmiş olmalıdır), o tarihteki hizmet süresine göre hesaplanacak bildirim süresine 6 hafta daha eklenir ve eğer raporlu olunan süre bu şekilde hesaplanacak süreden daha fazla ise, fazla olan kısım yıllık ücretli iznin hesaplanmasında değerlendirmeye alınmaz.

Örneğin; işyerinde 2 yıllık bir çalışmanız varken, kaza geçirdiğinizi ve 5 ay rapor kullandığınızı düşündüğümüzde, 2 yıllık hizmeti olan bir işçi için bildirim süresi 6 hafta olacağından, bu süreye bir 6 hafta daha eklenecek ve bulunacak 12 haftalık süre yıllık izin hakkınızı hesaplarken çalışılmış gibi sayılacak, geri kalan süre ise değerlendirmeye alınmayacaktır. Yani 2 yıllık kıdemi olan ve 01.02.2009 tarihinde yıllık izne hak kazanan, 01.05.2009-01.10.2009 tarihleri arasında ise 5 ay raporlu olan bir işçi, bir sonraki yıllık iznine 01.02.2010 tarihinde değil 01.04.2010 tarihinde hak kazanacaktır (5 aylık rapor süresinin 2 ayı çalışılmamış sayıldığından).

ad

İşyerinde çalışırken muvazzaf askerlik dışında bildirim süresini aşmayan bir süre boyunca askere gidilmesi halinde, askerlikte geçen süre, yıllık izin hakkında değerlendirmeye alınacak mıdır?

Askerlik süresince iş sözleşmesi askıda sayılacağından, bu süre yıllık izin hakkının hesabında dikkate alınmayacaktır.

Yıl içinde alınan mazeret izinlerini işveren yıllık izin hakkından düşebilir mi?

İster ücretli olsun isterse ücretsiz, yıl içinde alınmış olunan mazeret izinleri ya da raporlu olunan süreler işveren tarafından yıllık izin hakkından mahsup edilemez.

Yıllık izin süresi için ücret alınabilir mi?

Yıllık izin, ücretli olarak kullandırılması gereken bir izindir. İşveren, kullanılan yıllık izin süresine ait ücreti, işçi izne çıkarken peşin olarak vermek ya da avans olarak ödemek zorundadır. Ancak yıllık izin süresi için işçiye ödenecek ücrete fazla çalışma ücretleri, primler ve sosyal yardımlar dâhil edilmeyecektir.

Yıllık ücretli izin kullanılırken bir başka işte çalışılabilir mi?

Yıllık ücretli izin kullanılırken bir başka işte çalışılamaz. İşveren, işçinin yıllık iznini kullandığı süre içinde bir başka işte ücret karşılığı çalıştığını öğrendiğinde, yıllık izin için ödediği ücreti işçiden geri talep edebilir.

Yıllık iznin kullanıldığı süre içinde işveren işçinin sigorta primlerini ödemeye devam eder mi?

Sigortalılara yıllık ücretli izin süresi için ödenecek ücretler üzerinden iş kazaları ile meslek hastalıkları primleri hariç, diğer sigorta primlerinin, işçi ve işverenler yönünden ödenmesine devam olunur.

İşten ayrılma durumunda kullanılmayan yıllık izin hakları yanar mı?

Yanmaz. Hizmet akdinin herhangi bir sebeple son bulması halinde, kullanılmayan yıllık izin sürelerine ait ücretler, hizmet akdininin son bulduğu tarihteki ücret üzerinden ödenir

Toplu izin uygulaması nedir?

İşveren işyerinde çalışan işçilerin tümünün ya da bir kısmının, yıllık izinlerini Nisan ayı başı ile Ekim ayı sonu arasındaki bir tarihte toplu olarak kullanmalarına karar verebilir. İşyerinde toplu izin uygulamasına karar verilmesi halinde, henüz yıllık izne hak kazanmamış işçiler de bu uygulamaya dahil edilebilirler. Böyle bir uygulamada belirli sayıda işçi, işyerinin korunması, araç-gereç ve makinaların bakımı vb. işler ile ilgilenmek üzere toplu izin uygulaması dışında tutulabilir. Bu durumda olanların yıllık izinleri toplu izin döneminden önce veya sonra diledikleri tarihte verilir.

İzin Kurulu nedir?

İşyerinde 100’den fazla işçi çalışması halinde kanunen bir izin kurulunun oluşturulması zorunludur. İzin kurulu 1 işveren veya işveren temsilcisi ile 2 işçi temsilcisi olmak üzere toplam 3 kişiden oluşur. İzin Kurulu üyesi olacak işçiler ve yedekleri, varsa işyeri sendika temsilcisi tarafından, yoksa işyerinde çalışan işçiler tarafından seçilir. İzin Kuruluna işveren temsilcisi olan üye başkanlık eder. İzin Kurulu üyeleri iki yılda bir yeniden seçilir.

Kaynak: ÇSGB

Devamı: Ücretli İzin Sıkça Sorulan Sorular Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır? Fatih Rüştü TAŞKIN, SGK Müfettişi

İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır?

Fatih Rüştü TAŞKIN
SGK Müfettişi
fatihrustutaskin33@gmail.com

1- GİRİŞ

Yıllık izin işçilerin temel haklarından biridir ve kanunla korunmuştur. İşverenin yıllık izin hakkını işçiden alması veya işçinin bu hakkından vazgeçmesi de mümkün değildir. Yıllık izin 4857 sayılı iş kanununun 53.ve 61.maddeleri arasında düzenlenmiştir. Yıllık izinle ilgili 03.03.2004 tarihli Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği de bulunmaktadır. Yıllık izin işe girdiği günden itibaren en az 1 yıl çalışan işçiye verilir. Bu 1 yıla deneme süresi de dâhildir. Yıllık izin ücretli olarak verilir.

2- YILLIK İZİN SÜRELERİ

İşçinin hizmet süresi eğer;

a) 1 yıldan 5 yıla (dahil) kadarsa yıllık izni 14 günden,

b) 5 yıldan fazla 15 yıldan azsa yıllık izni 21 günden,

c) 15 yıl ve daha fazlaysa yıllık izni 26 günden az olamaz.

Yeraltında çalışan işçilerin yıllık izin süreleri belirtilen yıllık izin sürelerine 4’er gün arttırılarak kullandırılır.

18 yaşında veya yaşı 18 yaşından küçük olanlarla yaşı 50’den fazla olan işçilere kullandırılacak izin 20 günden az olamaz.

Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile daha da fazla arttırılabilir.

3- YILLIK İZNE HAK KAZANMA

Yıllık izne hak kazanırken aynı işverenin bir veya birçok işyerinde çalışılan süreler hesaba dahil edilir. Burada işverenin bahse konu çeşitli işyerlerinin her biri 4857 sayılı iş kanunu kapsamında olması gerekirken, işçinin bu işyerlerindeki tüm geçirdiği sürelerin 4857 sayılı iş kanunu kapsamında olması zorunlu değildir.

Yıllık izne hak kazanırken, 1 yıllık çalışma süresi içinde, yıllık izinden sayılmayan hallerin vuku bulması halinde, bu süreler kadar kesinti olması halinde bu kesinti süreleri kadar süreler 1 yılın sonuna eklenir, işçinin ne zaman yıllık izne hak kazandığı bu şekilde bulunur.

İşçinin gelecek yılda yıllık izin hakkı kazanması için başlayan 1 yıllık süre, ilk yılda yıllık izne hak kazandığı tarihten itibaren başlar. Yıllık izne hak kazanan işçi kural olarak yıllık iznini sonraki yıl içinde kullanır.

Kamu idarelerinde veya kamu kurumlarında çalışanlar da yıllık izin kullanmaktadırlar. Aynı bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı bakanlığa bağlı tüzel kişi işyerlerinde geçen çalışmalar 1 yılın hesabında dikkate alınmaktadır. Ayrıca özel kanunlarca veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan banka ve kuruluşlarla buralara bağlı işyerlerinde geçen süreler de 1 yılın hesabında dikkate alınmaktadır.

Yıllık izin kullanan işçiler izin kayıt belgesine kaydedilir.

İşverence yıl içinde verilen ücretli veya ücretsiz izinler ile hastalık veya dinlenme izinleri yıllık izinden düşülemez. Yıllık izinleri içine denk gelen ulusal bayram, genel tatil ve hafta tatili günleri yıllık izine dâhil edilemez.

4- YILLIK İZNE HAK KAZANMADA ÇALIŞILMIŞ GİBİ SAYILAN SÜRELER

Şu süreler yıllık izne hak kazanmada 1 yıllık süreye dâhil edilir, kesinti olarak kabul edilmez;

a) işçinin geçirdiği kaza veya maruz kaldığı hastalık nedeniyle (4857 sayılı iş kanunun 24.maddesinin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen süreyi aşmamak üzere) işe gidemediği süreler,

b) kadın işçilerin doğum nedeniyle doğumdan önce ve sonra kullandıkları izinler,

c) işçinin muvazzaf askerlik görevi dışında manevra veya herhangi bir kanuni görevden dolayı (90 günün geçmemek üzere) işe devam edemediği süreler,

d) işyerinde işyeri kaynaklı, üretimin en az 1 hafta durmasına neden olan zorlayıcı nedenle işe devam edemeyen işçinin (sonrasında işe başlamak şartıyla) ilk 15 günü,

e) 4857 sayılı iş kanunun 66.maddesinde sayılan çalışma süresinden sayılan haller,

f) Hafta tatili, ulusal bayram, genel tatil günleri,

g) röntgen muayenehanelerinde çalışanlara pazardan başka verilmesi gereken yarım günlük izinler,

h) işçilerin arabuluculuk toplantılarına, hakem kurullarına katılmaları, işçi temsilciliği görevlerinde bulunmaları, çalışma hayatıyla ilgili meclis, kurul, komisyon, toplantılara; işçilik ile ilgili uluslararası kuruluşların konferans, kongre, kurullarına işçi veya sendika temsilcisi olarak katılmalarıyla geçen süreler,

I) 4857 sayılı iş kanunun Ek 2.maddesindeki ölüm, doğum ve mazeret izinleri,

j) işverence verilen diğer izinler ile iş kanunun 65.maddesindeki kısa çalışma süreleri,

k) işçiye verilen yıllık izin süreleri.

5- MEVSİMLİK VEYA GEÇİCİ İŞLERDE ÇALIŞAN İŞÇİLER

1 yıl sürmeyen geçici, mevsimlik veya kampanya işleri hakkında yıllık izin hükümleri uygulanmaz. Yani bu kapsamda çalışanlar yıllık izin kullanmazlar. Ancak birçok Yargıtay kararına göre işçinin aynı yerde 11 ayı doldurması halinde yıllık izne hak kazandığı belirtilmektedir. Yargı kararlarına göre örneğin sezonluk otelde 10 ay çalışan işçiler veya yangın sezonu boyunca 6 ay çalışan Orman İşletme Müdürlüğü işçileri yıllık izne hak kazanamamaktadırlar. Ancak çalışma süresi 11 ayı bir gün bile geçen geçici veya mevsimlik işlerde çalışan işçilerin yıllık izne hak kazandığı çeşitli yargı kararlarında belirtilmiştir.

6- 1 YIL HESABI HANGİ TARİHTEN BAŞLIYOR?

Bir işçinin yıllık izne hak kazanıp kazanmadığı o yılın başından, 1 Ocak’tan değil işe başladığı günden itibaren sayılarak hesap edilmektedir. İşçinin sonraki yıl izin hesabı ise ilk yıl yıllık izne hak kazandığı tarihten itibaren başlamaktadır.

7- CUMARTESİ GÜNÜ YILLIK İZİNDEN SAYILIR MI?

Hafta tatili bir hafta içinde kesintisiz çalışan işçiye 24 saatten az olmamak üzere verilmektedir. Hafta tatili uygulamada genel olarak Pazar günü verilmektedir. Ancak bazı işyerleri haftalık toplam mesailerini haftanın ilk 5 günü tamamlamakta ve Cumartesi ile Pazar günlerini hafta tatili olarak kullanmaktadır. Hafta tatilinin yıllık izne denk gelmesi halinde yıllık iznin hafta tatili kadar uzaması iş kanunun 56.maddesinde belirtilmiştir. Eğer hafta tatili işyerinde Cumartesi ve Pazar olmak üzere 2 gün hafta tatili olarak kullanılıyorsa ve bu günler yıllık izin içinde kalmışsa örneğin 14 günlük yıllık izin kullanılacaksa, yıllık izin 16 gün olarak kullanılır. Eğer 16.gün örneğin 30 Ağustos Zafer Bayramına denk gelmişse işçiye bir gün daha ücretli izin verilir ve işçi 17.günü de izinli geçirip 18.gün işbaşı yapar.

8- YILLIK İZİNDE YOL İZNİ NE KADAR?

Yıllık izni işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde kullanmak isteyen ve bu durumu belgeleyen (örneğin otobüs bileti alarak) işçiye, işveren gidiş ve gelişte kullanılmak üzere toplam en fazla 4 gün ücretsiz izin vermek zorundadır. Ayrıca işveren yıllık izin kullanan işçilerle ilgili izin kayıt belgesi tutmak zorundadır.

9- İŞYERİ DEVRİNDE YILLIK İZİN HAKKI SIFIRLANIR MI?

İş kanununun 6.maddesine göre işyeri devrinde tüm iş sözleşmeleri de borç ve alacaklarıyla birlikte devralana geçer. Ayrıca işçilerin yıllık izin dahil çeşitli hakları kazanmalarında devreden işveren zamanında başlayan işe girişleri esas alınır.

Haber Arası Reklam

Devamı: İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır? Fatih Rüştü TAŞKIN, SGK Müfettişi Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.

İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır? Fatih Rüştü TAŞKIN, SGK Müfettişi

İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır?

Fatih Rüştü TAŞKIN
SGK Müfettişi
fatihrustutaskin33@gmail.com

1- GİRİŞ

Yıllık izin işçilerin temel haklarından biridir ve kanunla korunmuştur. İşverenin yıllık izin hakkını işçiden alması veya işçinin bu hakkından vazgeçmesi de mümkün değildir. Yıllık izin 4857 sayılı iş kanununun 53.ve 61.maddeleri arasında düzenlenmiştir. Yıllık izinle ilgili 03.03.2004 tarihli Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği de bulunmaktadır. Yıllık izin işe girdiği günden itibaren en az 1 yıl çalışan işçiye verilir. Bu 1 yıla deneme süresi de dâhildir. Yıllık izin ücretli olarak verilir.

2- YILLIK İZİN SÜRELERİ

İşçinin hizmet süresi eğer;

a) 1 yıldan 5 yıla (dahil) kadarsa yıllık izni 14 günden,

b) 5 yıldan fazla 15 yıldan azsa yıllık izni 21 günden,

c) 15 yıl ve daha fazlaysa yıllık izni 26 günden az olamaz.

Yeraltında çalışan işçilerin yıllık izin süreleri belirtilen yıllık izin sürelerine 4’er gün arttırılarak kullandırılır.

18 yaşında veya yaşı 18 yaşından küçük olanlarla yaşı 50’den fazla olan işçilere kullandırılacak izin 20 günden az olamaz.

Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile daha da fazla arttırılabilir.

3- YILLIK İZNE HAK KAZANMA

Yıllık izne hak kazanırken aynı işverenin bir veya birçok işyerinde çalışılan süreler hesaba dahil edilir. Burada işverenin bahse konu çeşitli işyerlerinin her biri 4857 sayılı iş kanunu kapsamında olması gerekirken, işçinin bu işyerlerindeki tüm geçirdiği sürelerin 4857 sayılı iş kanunu kapsamında olması zorunlu değildir.

Yıllık izne hak kazanırken, 1 yıllık çalışma süresi içinde, yıllık izinden sayılmayan hallerin vuku bulması halinde, bu süreler kadar kesinti olması halinde bu kesinti süreleri kadar süreler 1 yılın sonuna eklenir, işçinin ne zaman yıllık izne hak kazandığı bu şekilde bulunur.

İşçinin gelecek yılda yıllık izin hakkı kazanması için başlayan 1 yıllık süre, ilk yılda yıllık izne hak kazandığı tarihten itibaren başlar. Yıllık izne hak kazanan işçi kural olarak yıllık iznini sonraki yıl içinde kullanır.

Kamu idarelerinde veya kamu kurumlarında çalışanlar da yıllık izin kullanmaktadırlar. Aynı bakanlığa bağlı işyerleri ile aynı bakanlığa bağlı tüzel kişi işyerlerinde geçen çalışmalar 1 yılın hesabında dikkate alınmaktadır. Ayrıca özel kanunlarca veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle kurulan banka ve kuruluşlarla buralara bağlı işyerlerinde geçen süreler de 1 yılın hesabında dikkate alınmaktadır.

Yıllık izin kullanan işçiler izin kayıt belgesine kaydedilir.

İşverence yıl içinde verilen ücretli veya ücretsiz izinler ile hastalık veya dinlenme izinleri yıllık izinden düşülemez. Yıllık izinleri içine denk gelen ulusal bayram, genel tatil ve hafta tatili günleri yıllık izine dâhil edilemez.

4- YILLIK İZNE HAK KAZANMADA ÇALIŞILMIŞ GİBİ SAYILAN SÜRELER

Şu süreler yıllık izne hak kazanmada 1 yıllık süreye dâhil edilir, kesinti olarak kabul edilmez;

a) işçinin geçirdiği kaza veya maruz kaldığı hastalık nedeniyle (4857 sayılı iş kanunun 24.maddesinin (I) numaralı bendinin (b) alt bendinde öngörülen süreyi aşmamak üzere) işe gidemediği süreler,

b) kadın işçilerin doğum nedeniyle doğumdan önce ve sonra kullandıkları izinler,

c) işçinin muvazzaf askerlik görevi dışında manevra veya herhangi bir kanuni görevden dolayı (90 günün geçmemek üzere) işe devam edemediği süreler,

d) işyerinde işyeri kaynaklı, üretimin en az 1 hafta durmasına neden olan zorlayıcı nedenle işe devam edemeyen işçinin (sonrasında işe başlamak şartıyla) ilk 15 günü,

e) 4857 sayılı iş kanunun 66.maddesinde sayılan çalışma süresinden sayılan haller,

f) Hafta tatili, ulusal bayram, genel tatil günleri,

g) röntgen muayenehanelerinde çalışanlara pazardan başka verilmesi gereken yarım günlük izinler,

h) işçilerin arabuluculuk toplantılarına, hakem kurullarına katılmaları, işçi temsilciliği görevlerinde bulunmaları, çalışma hayatıyla ilgili meclis, kurul, komisyon, toplantılara; işçilik ile ilgili uluslararası kuruluşların konferans, kongre, kurullarına işçi veya sendika temsilcisi olarak katılmalarıyla geçen süreler,

I) 4857 sayılı iş kanunun Ek 2.maddesindeki ölüm, doğum ve mazeret izinleri,

j) işverence verilen diğer izinler ile iş kanunun 65.maddesindeki kısa çalışma süreleri,

k) işçiye verilen yıllık izin süreleri.

5- MEVSİMLİK VEYA GEÇİCİ İŞLERDE ÇALIŞAN İŞÇİLER

1 yıl sürmeyen geçici, mevsimlik veya kampanya işleri hakkında yıllık izin hükümleri uygulanmaz. Yani bu kapsamda çalışanlar yıllık izin kullanmazlar. Ancak birçok Yargıtay kararına göre işçinin aynı yerde 11 ayı doldurması halinde yıllık izne hak kazandığı belirtilmektedir. Yargı kararlarına göre örneğin sezonluk otelde 10 ay çalışan işçiler veya yangın sezonu boyunca 6 ay çalışan Orman İşletme Müdürlüğü işçileri yıllık izne hak kazanamamaktadırlar. Ancak çalışma süresi 11 ayı bir gün bile geçen geçici veya mevsimlik işlerde çalışan işçilerin yıllık izne hak kazandığı çeşitli yargı kararlarında belirtilmiştir.

6- 1 YIL HESABI HANGİ TARİHTEN BAŞLIYOR?

Bir işçinin yıllık izne hak kazanıp kazanmadığı o yılın başından, 1 Ocak’tan değil işe başladığı günden itibaren sayılarak hesap edilmektedir. İşçinin sonraki yıl izin hesabı ise ilk yıl yıllık izne hak kazandığı tarihten itibaren başlamaktadır.

7- CUMARTESİ GÜNÜ YILLIK İZİNDEN SAYILIR MI?

Hafta tatili bir hafta içinde kesintisiz çalışan işçiye 24 saatten az olmamak üzere verilmektedir. Hafta tatili uygulamada genel olarak Pazar günü verilmektedir. Ancak bazı işyerleri haftalık toplam mesailerini haftanın ilk 5 günü tamamlamakta ve Cumartesi ile Pazar günlerini hafta tatili olarak kullanmaktadır. Hafta tatilinin yıllık izne denk gelmesi halinde yıllık iznin hafta tatili kadar uzaması iş kanunun 56.maddesinde belirtilmiştir. Eğer hafta tatili işyerinde Cumartesi ve Pazar olmak üzere 2 gün hafta tatili olarak kullanılıyorsa ve bu günler yıllık izin içinde kalmışsa örneğin 14 günlük yıllık izin kullanılacaksa, yıllık izin 16 gün olarak kullanılır. Eğer 16.gün örneğin 30 Ağustos Zafer Bayramına denk gelmişse işçiye bir gün daha ücretli izin verilir ve işçi 17.günü de izinli geçirip 18.gün işbaşı yapar.

8- YILLIK İZİNDE YOL İZNİ NE KADAR?

Yıllık izni işyerinin kurulu bulunduğu yerden başka bir yerde kullanmak isteyen ve bu durumu belgeleyen (örneğin otobüs bileti alarak) işçiye, işveren gidiş ve gelişte kullanılmak üzere toplam en fazla 4 gün ücretsiz izin vermek zorundadır. Ayrıca işveren yıllık izin kullanan işçilerle ilgili izin kayıt belgesi tutmak zorundadır.

9- İŞYERİ DEVRİNDE YILLIK İZİN HAKKI SIFIRLANIR MI?

İş kanununun 6.maddesine göre işyeri devrinde tüm iş sözleşmeleri de borç ve alacaklarıyla birlikte devralana geçer. Ayrıca işçilerin yıllık izin dahil çeşitli hakları kazanmalarında devreden işveren zamanında başlayan işe girişleri esas alınır.

Haber Arası Reklam

Devamı: İşçiler Yıllık İzne Nasıl Hak Kazanır? Fatih Rüştü TAŞKIN, SGK Müfettişi Alomaliye.com Güncel Mevzuat, Muhasebe, Ekonomi, Vergi, SGK Haberleri ilk yayınlayan websitedir.